Độ chụm bánh xe – Khái niệm, vai trò và cách căn chỉnh 

Độ chụm bánh xe luôn đóng một vài trò vô cùng quan trọng với hệ thống chuyển động. Thực tế cho thấy sau một thời gian di chuyển, độ chụm sẽ gặp vấn đề mà chủ xe sẽ phải quan tâm sửa chữa để duy trì độ an toàn. Cùng Honda Mỹ Đình tìm hiểu chi tiết hơn về độ chụm của bánh xe hay góc Toe ở nội dung bài viết dưới đây nhé! 

Khái niệm của độ chụm bánh xe là gì? 

Độ chụm bánh xe hay góc đặt bánh xe Toe được hiểu là hiệu số khoảng cách giữa hai má lốp được đo từ phía sau với khoảng cách giữa hai má lốp đo phía trước trên cùng một trục bánh. Góc đặt bánh xe là một trong các thông số nhà sản xuất đưa ra giúp xe có thể vận hành ổn định và an toàn. 

Độ chụm bánh xe hay góc đặt bánh xe Toe (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Độ chụm bánh xe hay góc đặt bánh xe Toe (Ảnh: Sưu tầm internet)

Thường thì độ chụm bánh sẽ được tính bằng độ, phút, inch hay mm. Trong đó được phân loại thành độ chụm dương (toe-in) và động chụm âm (toe–out) ảnh hưởng khá lớn tới độ mòn của lốp xe. 

  • Chụm dương (toe-in): Khi hai bánh xe hướng vào nhau tạo ra khoảng cách giữa hai má lốp trước nhỏ hơn khoảng cách hai má lốp sau. 
  • Chụm âm (toe–out): Khi hai bánh xe hướng ra ngoài tạo ra  khoảng cách giữa hai má lốp trước lớn hơn khoảng cách hai má lốp sau. 

Nguyên nhân dẫn độ chụm bánh xe sai số 

Góc Toe liên quan tới rất nhiều các chi tiết cơ khí của hệ thống chuyển động bánh xe. Trong đó rô-tuyn, cao su, bi moay-ơ, bulong, đai ốc, hệ thống treo có ảnh hưởng nhiều nhất. Vì thế để xác định chính xác nguyên nhân cụ thể dẫn đến hiện tượng  độ chụm bánh bị lệch sẽ phải nhờ đến những kỹ sư có kỹ thuật cao, bằng máy móc hiện đại. 

Tuy nhiên có thể suy luận một vài nguyên nhân chính như là do xe bị va chạm sau tai nạn, sau một thời gian dài vận hành không bảo dưỡng nên các chi tiết bị mòn. Hoặc góc Toe lệch chỉ sau một cú xóc khi xe di chuyển cũng xảy ra thường xuyên hơn. 

Góc Toe liên quan tới nhiều chi tiết cơ khí nên nguyên nhân lỗi cũng nhiều (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Góc Toe liên quan tới nhiều chi tiết cơ khí nên nguyên nhân lỗi cũng nhiều (Ảnh: Sưu tầm internet)

Các nguyên nhân cũng đến từ việc xe thường xuyên di chuyển trên đường xấu, vượt chướng ngại vật với tốc độ cao. Đó là những nguyên nhân chính tác động tới góc Toe gặp vấn đề. Như đã nói, chỉ khi bạn mang xe đến Garage với dụng cụ và công nghệ cao mới kiểm tra được độ lệch để xác định chính xác nguyên nhân và cách xử lý. 

Hậu quả khi độ chụm bánh xe bị sai lệch

Sau khi sử dụng xe một thời gian dài, góc đặt bánh xe sẽ có những sai lệch nhất định và các chi tiết cơ khí không còn hoạt động tốt. Như đã nói ở trên, góc Toe vô cùng quan trọng trong quá trình vận hành xe, nếu không xử lý sớm sẽ dẫn đến hiệu quả nghiêm trọng. 

Độ chụm bánh xe lệch khiến lốp mòn không đều 

Góc Toe bị lệch sẽ khiến lốp xe bị mòn không đều vì hướng vào trong hoặc hướng ra ngoài quá nhiều. Nếu để lâu dài có thể gây ra hiện tượng mất lái do vị trí bánh xe bị lệch trục nặng. 

Bánh xe mòn không đều hay bất thường có thể là do xe có vấn đề với áp suất lốp, hệ thống treo nhưng cũng có thể do góc đặt bánh xe. Những chuyên gia về xe có thể dễ dàng nhận ra và phán đoán ra vấn đề với xe của bạn. 

Lốp mòn không đều là một vấn đề khi độ chụm bánh xe bị sai (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Lốp mòn không đều là một vấn đề khi độ chụm bánh xe bị sai (Ảnh: Sưu tầm internet)

Hiện tượng nhao lái 

Ngoài ra, cảm giác lái khi chiếc xe có độ chụm bánh lệch sẽ rất mệt mỏi do người lái phải căn chỉnh góc lái nhiều lần, khi đó bạn cũng ngồi sai tư thế để củng cố tầm nhìn khiến nhức mỏi vai. Bên cạnh đó, khi góc Toe lệch, cảm giác lái cũng không được an toàn, nhao lái, xe nghiêng trái, nghiêng phải không kiểm soát được. 

Nguyên nhân nhao lái và mất lái dẫn đến tại nạn giao thông ở tỷ lệ rất cao. Vì thế chủ xe nên bảo dưỡng, cân mâm xe và độ chụm bánh định kỳ. 

Hiện tượng nhao lái cũng là vấn đề lớn khi góc Toe bị sai lệch (Ảnh: Sưu tầm internet)  
Hiện tượng nhao lái cũng là vấn đề lớn khi góc Toe bị sai lệch (Ảnh: Sưu tầm internet)

Dấu hiệu cho thấy độ chụm bánh sai lệch 

Các bạn biết hậu quả của việc góc đặt bị lệch nhưng nhiều người không biết dấu hiệu khi nào cần bảo dưỡng. Chỉ đến khi xe bị tai nạn mọi người mới tá hoả vì sao mình không biết sớm hơn. Dưới đây là một vài hiện tượng xuất hiện trên xe, đặc biệt là hệ thống lái để báo hiệu với bạn rằng, góc Toe đang gặp vấn đề: 

  • Vô lăng lệch: Khi xe di chuyển trên đoạn đường thẳng, bằng phẳng, vô lăng có thể lệch một chút những không đáng kể. Còn nếu vô lăng bị lệch đến vài độ  sang bất kỳ một bên trái hay phải thì đó là dấu hiệu cho thấy độ chụm bánh xe đã bị sai lệch.
  • Vô lăng lỏng hoặc độ rơ lớn: Nếu như bạn có cảm giác vô lăng của xe lỏng hoặc độ rơ lớn cũng là dấu hiệu cho thấy góc đặt bánh xe bị sai lệch. Cảm giác này càng rõ ràng hơn khi bạn đánh lái sang hai bên, cảm giác vô lăng bị delay so với việc bánh xe di chuyển. 
  • Vô lăng rung: Một dấu hiệu khác cho thấy góc Toe cần được căn chỉnh là vô lăng rung. Thông thường vô lăng rung là do lốp xe không đều, nhưng đó cũng có thể là biểu hiện của góc đặt lệch tạo nên hiện tượng  lốp xe bị kéo sang những hướng đối diện nhau.
  • Lốp xe mòn khác thường: Một cách để phát hiện độ chụm bánh xe lệch đó là kiểm tra lốp xe. Nếu như bạn phát hiện bánh xe của bạn bị mòn không đều hay bất thường, đó cũng có thể là dấu hiệu. 
Vô lăng lỏng, rung, lệch là những dấu hiệu cho thấy độ chụm bánh bị sai (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Vô lăng lỏng, rung, lệch là những dấu hiệu cho thấy độ chụm bánh bị sai (Ảnh: Sưu tầm internet)

Cách đo góc Toe chính xác tại nhà 

Sau khi nhận thấy các dấu hiệu phía trên mà bạn ngại không muốn mang xe ra Garage để kiểm tra hoặc chưa có thời gian. Hãy áp dụng những cách đo góc đặt bánh xe tại nhà đơn giản ngay dưới đây nhé. 

Các yêu cầu trước khi đo góc đặt bánh xe 

Trước khi đo góc đặt bánh xe, người lái phải đảm bảo một vài yếu tố cơ bản để việc đo đạc diễn ra chính xác nhất: 

  • Đảm bảo áp suất lốp xe đủ áp suất, trên xe không có bất kì vật dụng hay hàng hoá nào xe tạo ra áp lực lên lốp. 
  • Lựa chọn nơi bằng phẳng để đỗ xe (xe đứng yên với vô lăng thẳng, không dùng phanh) cũng là điều kiện quan trọng để đo góc Toe chính xác
  • Đảm bảo các thanh routine nằm ở vị trí thẳng hàng, có cùng độ dài, ấn ca pô xuống vài lần đảm bảo xe cân bằng rồi bắt đầu thực hiện quy trình đo. 
Trước khi đo góc Toe, cần đảm bảo một số điều kiện (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Trước khi đo góc Toe, cần đảm bảo một số điều kiện (Ảnh: Sưu tầm internet)

Cách đo góc đặt bánh xe bằng một sợi dây dài 

Chỉ cần một sợi dây, chủ xe cũng có thể bắt đầu đo được độ chụm của bánh xe ô tô chính xác theo các bước cụ thể là: 

  • Bước 1: Đảm bảo xe ở mặt phẳng, vô lăng chính giữa. 
  • Bước 2: Kéo một sợi dây hoặc kéo thước cuộn ngang lốp trước của xe càng sát trung tâm càng tốt. Sau đó đánh dấu lại vị trí và độ cao của dây trên lốp (đánh dấu điểm tiếp xúc của má ngoài lốp) 
  • Bước 3: Lặp lại các bước với phía sau lốp, cố gắng đo tại điểm song song với vị trí ban đầu trước đó đánh dấu. 
Đo độ chụm bánh xe bằng dây kéo hoặc thước dài (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Đo độ chụm bánh xe bằng dây kéo hoặc thước dài (Ảnh: Sưu tầm internet)

Khi các vị trí đánh dấu trùng nhau, bánh xe có 4 độ chụm bằng không. Trường hợp không trùng cả 4 vị trí thì bánh xe có độ chụm âm hoặc dương căn cứ vào điểm lệch để xác định chính xác. 

Sử dụng thước hình tam giác vuông để đo góc Toe

Nếu không có thước dây dài, chủ xe cũng có thể sử dụng thước hình tam giác vuông có một góc vuông để thực hiện đo. 

  • Bước 1: Sử dụng thước vuông góc với lốp xe để cạnh góc vuông song song với mặt đất và có chạm vào thành lốp. 
  • Bước 2: Thực hiện tương tự với tất cả bánh xe còn lại để tìm ra điểm khác biệt. 
  • Bước 3: Nếu xuất hiện khoảng hở giữa thước và lốp ở phần trên hoặc phần dưới thì chủ xe cần đo và ghi nhận lại khoảng cách này, nếu có thêm một chiếc thước đo góc để ghi nhận khoảng cách này chính xác và kết quả đo có thể tin tưởng hơn. 
Thực hiện đo độ chụm bánh ô tô tại nhà bằng thước góc (Ảnh: Sưu tầm internet) 
Thực hiện đo độ chụm bánh ô tô tại nhà bằng thước góc (Ảnh: Sưu tầm internet)

Chỉnh độ chụm bánh xe hết bao nhiêu tiền? Có tốn thời gian không? 

Đây có lẽ là câu hỏi mà nhiều chủ xe quan tâm nhất sau khi phát hiện các dấu hiệu góc Toe bị lệch hoặc khi đo thấy góc Toe sai số quá nhiều. Trên thị trường hiện tại mức chi phí cần để chỉnh lại góc đặt bánh xe này còn tuỳ thuộc vào loại xe, các mỗi địa phương và Garage khác nhau. 

350.000 – 600.000 vnđ/lần chỉnh góc đặt bánh xe (Ảnh: Sưu tầm internet) 
350.000 – 600.000 vnđ/lần chỉnh góc đặt bánh xe (Ảnh: Sưu tầm internet)

Tuy nhiên mức giá chỉnh góc Toe trên thị trường hiện tại không hề đắt, chỉ khoảng 350.000 – 600.000 vnđ/lần. Thời gian thực hiện nhanh chóng, nó chỉ chiếm khoảng 30 phút của bạn. Vì thế không cần sốt ruột khi phải đợi lâu mà hãy đem xe đi kiểm tra và cân chỉnh lại góc Toe sớm nhất có thể nhé. Đây là một góc đặt vô cùng quan trọng, ảnh hưởng lớn tới quá trình xe vận hành cũng như cảm giác lái. 

Kết luận 

Độ chụm bánh xe là thông số quan trọng nhưng có khá ít chủ xe quan tâm tới nó. Nội dung bài viết đã giới thiệu đến chủ xe về vai trò cũng như hậu quả, các dấu hiệu cho thấy góc Toe gặp vấn đề. Honda Mỹ Đình hy vọng bài viết đã giúp ích cho các chủ xe có được cảm giác lái xe tốt nhất, xế cưng luông vận hành bền bỉ và an toàn trên mọi cung đường. 

Đánh giá post

CÁC BÀI VIẾT MỚI NHẤT

LIÊN HỆ VỚI HONDA Ô TÔ MỸ ĐÌNH






    Messenger Honda Mỹ Đình
    Zalo Honda Mỹ Đình